Ngày đăng: 20/03/17

Một biện pháp thương mại trong quan hệ song phương?

Ngày 1/3/2017 vừa qua, Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn (NN&PTNT) đã ban hành quyết định số 558/QĐ-BNN-BVTV về việc tạm ngừng nhập khẩu các mặt hàng có nguy cơ cao mang theo mọt lạc Serratus từ Ấn Độ. Ngay lập tức, phía Ấn Độ cho ngừng nhập khẩu 6 mặt hàng nông sản của Việt Nam, gồm: hồ tiêu, cà phê, tre, sắn, quế và thanh long. Đay có thể được xem như là một biện pháp thương mại từ Ấn Độ.

Thông tin Ấn Độ ngừng nhập khẩu hồ tiêu có thể khiến thị trường hồ tiêu nội địa và xuất khẩu có những ảnh hưởng nhất định, bởi Ấn Độ hiện là nước nhập khẩu hồ tiêu lớn thứ 3 của Việt Nam sau Mỹ và Các Tiểu vương quốc Ả Rập Thống nhất.

Giá hồ tiêu giảm nhẹ

Sau thông tin trên được công bố, ngay lập tức giá hồ tiêu trên thị trường đã giảm nhẹ. Theo Hiệp hội Hồ tiêu Chư Sê, hiện giá tiêu ở Gia Lai đã xuống dưới mức 100.000 đồng/kg. Nguyên nhân là đang vào chính vụ thu hoạch tiêu, sản lượng lớn nên giá giảm. Lý do khác nữa là nguồn cung hồ tiêu đang quá lớn do diện tích trồng tiêu tự phát tăng lên hàng năm trong khi cầu lại không thay đổi. Bây giờ, cộng thêm thông tin Ấn Độ tạm ngưng nhập khẩu tiêu sẽ ít nhiều tạo cơ hội cho thương lái ép giá mua tiêu của nông dân xuống. Tuy nhiên, nông dân trồng tiêu rất nhiều kinh nghiệm đối phó với thương lái. Họ có thể trữ hàng không bán ra khi giá thấp, đồng thời chủ động lập các nhóm, hợp tác xã, hay như Gia Lai còn có hiệp hội riêng để chống lại việc bị thương lái ép giá.

Theo chuyên gia, để bảo vệ các mặt hàng trong nước, các nước nhập khẩu thường dựng lên các hàng rào kỹ thuật. Ở đây, chúng ta chưa thể nói Ấn Độ có “trả đũa thương mại” hay không nhưng việc Việt Nam tạm ngừng nhập một số nông sản có thể là cái cớ để nước này tạo ra hàng rào ngăn cản nông sản Việt Nam. “Tuy nhiên, khi giá hồ tiêu sút giảm có thể là tin không vui cho doanh nghiệp xuất khẩu hồ tiêu và người trồng tiêu, nhưng lại là cơ hội cho những nhà đầu tư, khi có ý định mua vào và chờ thời cơ bán ra”, vị chuyên gia này cho biết.

Im lặng và chờ đợi

Một doanh nghiệp xuất khẩu hồ tiêu cho biết, các doanh nghiệp Ấn Độ mua hồ tiêu Việt Nam về chế biến, tái chế xuất khẩu đi các thị trường trên thế giới, vì vậy, tỷ trọng hồ tiêu của Việt Nam vào thị trường Ấn Độ là khá lớn. Bên cạnh đó, đa số người Ấn Độ theo đạo Hồi nên họ sử dụng rất nhiều tiêu. Hiện lượng tiêu cung cấp cho thị trường Ấn Độ chiếm 10% sản lượng xuất khẩu tiêu của cả nước. Do vậy, thông tin Ấn Độ tạm ngừng nhập khẩu tiêu Việt Nam sẽ khiến một số doanh nghiệp phải tính toán lại kế hoạch thu mua xuất khẩu, đẩy mạnh xuất khẩu sang các thị trường khác. “Hiện tại chúng tôi đang liên lạc với phía nhà nhập khẩu Ấn Độ, nghe ngóng tình hình rồi mới tính xuất khẩu hay không”, môt doanh nghiệp ở Tp.HCM cho biết.

Theo Hiệp hội Hồ tiêu Việt Nam (VPA), Chính phủ 2 nước đang nghiên cứu xem xét giải quyết vấn đề này như thế nào cho thỏa đáng. Do vậy, chúng ta cũng không nên tạo cơ hội để các nhà nhập khẩu ép giá hồ tiêu Việt Nam. Song, nếu tiếp tục im lặng thì sẽ tạo bất lợi cho các nhà xuất khẩu của Việt Nam, vì vấn đề có thể liên quan đến việc chúng ta cấm nhập khẩu hàng của họ thì họ trả đũa lại. Dù vậy, thông tin này cũng sẽ ít nhiều ảnh hưởng đến hoạt động xuất nhập khẩu nông sản doanh nghiệp sang thị trường Ấn Độ trong thời gian tới.

Theo số liệu của Hải quan Việt Nam, năm 2016, có 11.000 tấn tiêu các loại của Việt Nam đã được Ấn Độ nhập khẩu với trị giá trên 84 triệu USD, tăng 36% về lượng và 11% về giá trị so với năm 2015. Năm 2016, Ấn Độ cũng nhập khẩu gần 45.800 tấn cà phê các loại của Việt Nam với trị giá hơn 79 triệu USD, tăng 67% về lượng và tăng 63% về giá trị so với năm 2015.

Hiện doanh nghiệp xuất khẩu tiêu sang Ấn Độ vẫn được cấp giấy chứng nhận kiểm dịch từ phía cơ quan Việt Nam, nhưng rất ít doanh nghiệp dám xuất khẩu hàng rào vào thời điểm này, vì chưa chắc chắn hàng cập cảng tại Ấn Độ sẽ được thông quan, và tâm lý là vẫn đang chờ thông tin chính thức từ phía Ấn Độ và Việt Nam sau khi hai nước làm việc về vấn đề này.

Ông Đỗ Hà Nam, Chủ tịch VPA cho biết, trên thực tế, thị trường hồ tiêu xuống giá là do vào vụ thu hoạch rộ, và khi cung vượt cầu giá nguyên liệu giảm là chuyện đương nhiên, chứ chưa hẳn do tác động bởi lệnh cấm nhập khẩu tiêu của Ấn Độ. Nhưng dù muốn hay không muốn, khi thị trường xuất hiện những thông tin kiểu như vậy, ngay lập tức gây áp lực lên thị trường, và ép giá hồ tiêu xuống. Khi các nhà nhập khẩu nước ngoài biết chúng ta vào vụ thu hoạch rộ, nguồn cung dồi dào họ sẽ luôn tìm cách ép giá tiêu xuống, nếu không có thông tin từ Ấn Độ cũng sẽ có thông tin khác gây sức ép lên thị trường hồ tiêu Việt Nam, cho nên chúng ta phải hết sức bình tĩnh.

(Theo Thời báo Kinh tế Việt Nam)

Dự án

  • VIDEO CLIP

Quảng cáo